Olej w diecie psa

Czy Twój pies jest nerwowy, rozkojarzony, ma „problemy z naukÄ…”, a może jest apatyczny? Ma problemy ze skórÄ… i sierÅ›ciÄ…, ale to nie alergia? JeÅ›li ma takie objawy, a nie sÄ… one wynikiem choroby, to może brak mu kwasów Omega i czas zacząć podawać mu olej? My od czasu do czasu dolewamy Panu Psu oleju do michy*, a on nie ma nic przeciwko 😉

*należy zaznaczyć, że Pan Pies nie je karmy tylko jedzenie naturalne („domowe”).

Zazwyczaj, gdy „psiuniÅ›ci”, których psy sÄ… na BARFie lub tzw. diecie naturalnej („domowej”) rozmawiajÄ… o żywieniu swoich psów najważniejszÄ… kwestiÄ… jest zawartość biaÅ‚ka, tÅ‚uszczu i wÄ™glowodanów. Należy jednak pamiÄ™tać, że bardzo ważne jest dostarczanie nienasyconych kwasów tÅ‚uszczowych:
Omega 3 (kwasy: ALA, DHA, EPA), Omega 6 (kwasy: LA, GLA, AA) oraz Omega 9 (kwas oleinowy),
ponieważ organizm psa (jak i człowieka) nie potrafi sam ich wytworzyć!

Ponieważ psi (i nasz) organizm nie potrafi wytworzyć ich sam, a sÄ… one niezbÄ™dne do wÅ‚aÅ›ciwego funkcjonowania, nazywajÄ… siÄ™ niezbÄ™dne nienasycone kwasy tÅ‚uszczowe (NNKT). Wszystkie kwasy tÅ‚uszczowe Omega należą do grupy „dobrych tÅ‚uszczów nienasyconych”, których dziaÅ‚anie na organizm psa (i czÅ‚owieka) jest b. szerokie (szczegółowa LISTA dziaÅ‚aÅ„ na koÅ„cu).

Jaki olej jest najlepszy?

Najlepszego oleju NIE MA, ponieważ każdy zawiera kwasy Omega w innych proporcjach.
Poza tym, rodzaj zapotrzebowania na kwasy Omega zależy od diety psa:
– jeÅ›li pies jest na karmie – oleje roÅ›linne sÄ… zbÄ™dne, bo zawierajÄ… głównie Omega 6, a zawartość kwasów Omega 6 w karmach jest zazwyczaj duża (a nawet za duża) w porównaniu z Omega 3 i wówczas zaleca siÄ™ tÅ‚uszcze tylko pochodzenia zwierzÄ™cego (np. smalec, tran / oleje z ryb)
– jeÅ›li pies jest na jedzeniu „domowym” (jak w naszym przypadku), dobrze jest uzupeÅ‚nić zarówno kwasy Omega 6 jak i Omega 3, dlatego można podawać zarówno oleje roÅ›linne jak i z ryb.

Dla wzbogacenia diety najlepiej jest podawać w niewielkich ilościach różne oleje na zmianę: tran, z łososia, krylu, rzepakowy, lniany, z ostropestu, z wiesiołka, oliwę z oliwek, słonecznikowy (choć jest on najmniej wartościowy).

Ale pamiętajmy:
w przypadku wszystkich olejów muszą one być tłoczone na zimno i nie wolno ich podgrzewać, muszą być też odpowiednio przechowywane, bo tracą właściwości.
Dlatego nie gotujemy go wraz z jedzeniem dla psa, tylko dolewamy na końcu do miski.

Poniżej „przeglÄ…d” olejów. ZaznaczyliÅ›my wartość poszczególnych olejów gwiazdkami (***) – wg. naszej oceny.

Oleje pozyskiwane ze zwierzÄ…t morskich:
tran / olej z Å‚ososia / olej z krylu ***** (bardzo polecane ze wzgl. na zawartość Omega-3 DHA i EPA – *1)
(można też podawać tÅ‚uste ryby morskie z wód zimnych: dzikiego Å‚ososia, sardynki, makrelÄ™, halibuta, Å›ledzie, dorsza, owoce morza, ale musimy uważać, aby byÅ‚y z pewnych Å‚owisk bez zanieczyszczeÅ„ – to tak jak z naszym jedzeniem 😉
Zawiera: głównie kwasy Omega 3 (DHA, EPA) + znaczne ilości witaminy D (tran b.dużo) i A.
Polecany dla: szczeniąt, psów sportowych, wszystkich, których dieta uboga jest w kwasy Omega 3 (rodzaj DHA i EPA).
Działanie:
– Å›wietny wpÅ‚yw na rozwój mózgu (procesy poznawcze)
– Omega 3 stymulujÄ… procesy przeciwzapalne
– poprawia kondycjÄ™ skóry (suchość, Å‚upież, zapalenia),
– pomaga leczyć nawracajÄ…ce zapalenia skóry i uszu
– wzmacnia skupienie uwagi (np. podczas treningu, nauki, pracy psów)
– u psów nadpobudliwych Å‚agodzi niepożądane zachowanie (wpÅ‚yw na ukÅ‚ad nerwowy)

UWAGA:
1) Tran jest zbliżony w składzie do oleju z łososia, ale jest lepszy i wydajniejszy. Zawiera jednak b. dużo wit.D, więc ostrożnie z dawkowaniem.
2) Olej z łososia zawiera szczątkowe ilości witamin (w odróżnieniu od olejów pochodzenia roślinnego i tranu) i należy wziąć to pod uwagę w naturalnej diecie psa.
3) Trzeba uważać, bo kwasy Omega 3 bardzo szybko się UTLENIAJĄ i tracą wartości, dlatego powinien być odpowiednio pakowany (np. kapsułki) i przechowywany.

Olej lniany ***** (—> *1, *3, *12)
Stosunek Omega-6 do Omega-3: 0,31 : 1
Zawiera: 16% Omega-6 (LA) + 42-51% Omega 3 (kwas linolenowego (ALA) + 23% Omega-9 + 10% kw.tł nasyconych + witaminy z grupy A, D, E i K
Polecany dla:
szczeniąt (rozwój), suk (po sterylizacji, podczas cieczki lub laktacji), psów z problemami ze: skórą / sierścią, stawami, żołądkiem
Działanie:
– dziaÅ‚anie przeciwzapalne – niweluje stany zapalne w organizmie – UWAGA (!): wszystkie stany zapalne: czy to  zapalenie skóry (alergie, atopie), czy zapalenia stawów (choroby zwyrodnieniowe)
- stabilizuje równowagę hormonalną u suk
– doskonale wpÅ‚ywa na rozwój szczeniÄ…t (zarówno na psychikÄ™ jak i motorykÄ™)
– dziaÅ‚a kojÄ…co na podrażnionÄ… Å›luzówkÄ™ żoÅ‚Ä…dka

Olej rzepakowy *** (—>*2)
(nieraz nazywany „oliwÄ… północy”)
Stosunek Omega-6 do Omega-3: (ulepszony) 2:1 / (wysokooleinowy) 1:1
Zawiera: idealny stosunek kwasów Omega 6 do Omega 3 (2:1), w tym:
20% LA (Omega-6) + 10% ALA (Omega-3) + 62% Omega-9 + 7% kw.tÅ‚ nasyconych – w rzepakowym ulepszonym
7% LA (Omega-6) + 7% ALA (Omega-3) + 77% Omega-9 + 7% kw.tÅ‚ nasyconych – w rzepakowym wysokooleinowym
+ duża ilość witaminy E oraz A

Olej sojowy ***
Stosunek Omega-6 do Omega-3: 4,6 : 1
Zawiera: 41% kwasów Omega-6 (LA) + 9% Omega-3 (ALA) + 37% Omega-9 + 13% kw.tÅ‚ nasyconych + fitosterole + lecytyna sojowa (naturalne źródÅ‚o choliny – pochodnej wit. B4) + sporo witaminy E
Działanie:
– obniża „zÅ‚y” cholesterol (LDL) i podnosi „dobry” (HDL)
– wpÅ‚ywa na prawidÅ‚owÄ… pracÄ™ mózgu (pamięć i koncentracja)
– wspiera wzrok
– wzmacnia odporność
– wspiera funkcjonowanie ukÅ‚adu pokarmowego, oddechowego oraz nerek i narzÄ…dów rozrodczych (wit. E)
– lecytyna wspomaga pamięć, zdolność koncentracji,
– Å‚agodzi nadpobudliwość nerwowÄ…, bezsenność, stany wyczerpania psychicznego
– cholina wpÅ‚ywa na prawidÅ‚owe funkcjonowanie wÄ…troby (zapobiega odkÅ‚adaniu siÄ™ tÅ‚uszczu i cholesterolu).

Oliwa z oliwek *** 
(świetne uzupełnienie diety naturalnej lub karmy)
Stosunek Omega-6 do Omega-3: 9:1
Zawiera: 9% Omega 6 (LA) + 1% Omega-3 (ALA) + + 75% Omega-9 + 15% kw.tł nasyconych + duża ilość witaminy E, D, A, K
Działanie:
– leczniczo wpÅ‚ywa na wszelakie problemy z trawieniem (problemy z żoÅ‚Ä…dkiem, jelitami, owrzodzenia, zaparcia)
– doskonaÅ‚y suplement dla psów, które chorujÄ… na cukrzycÄ™ (wyrównuje poziom cukru)

Olej kokosowy **** (—> *1 i *5)
(organiczny, tłoczony na zimno)
Stosunek Omega-6 do Omega-3:
Zawiera: dużo triglicerydów średniołańcuchowych (MCT) + kwas laurynowy (działanie antybakteryjne)
Polecany: doustnie oraz zewnętrznie (na skórę)
Działanie:
– triglicerydy Å›rednioÅ‚aÅ„cuchowe wspomagajÄ… funkcje poznawcze (metabolizm mózgu) szczególnie u psów starszych
– kwas laurynowy pomaga w leczeniu infekcji o podÅ‚ożu drożdżakowym oraz alergie
– stosowany na skórÄ™ Å‚agodzi Å‚uszczenie i swÄ™dzenie
– wspomaga leczenie „kaszlu kennelowego”
– wpÅ‚ywa pozytywnie na pracÄ™ tarczycy

Olej z konopii *** (—> *1)
Stosunek Omega-6 do Omega-3:
Zawiera: dużo kwasów Omega 6

Olej z pestek dyni *** (—> *1)
Stosunek Omega-6 do Omega-3:
Zawiera: dużo kwasów Omega 6

Olej z ostropestu **** 
ostropest plamisty jest rośliną leczniczą; na jego bazie produkuje się wiele suplementów wspomagających funkcjonowanie wątroby.
Stosunek Omega-6 do Omega-3: ?
Polecany:
– dla psów, które majÄ… problemy z wÄ…trobÄ… / nerkami (wspomaga regeneracjÄ™), np. po babeszjozie, zatruciu, antybiotykoterapii
Działanie:
– wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci przeciwzapalne, stabilizujÄ…ce, stymulujÄ…ce rozwój i regeneracjÄ™ komórek wÄ…trobowych
– silny przeciwutleniacz – przeciwdziaÅ‚a uszkadzaniu komórek przez wolne rodniki
– wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci odtruwajÄ…ce i ochronne miąższu wÄ…troby oraz nerek przed niszczÄ…cym dziaÅ‚aniem trucizn
– wydalanie substancji toksycznych z organizmu,
– dziaÅ‚anie lecznicze w przypadku zaburzeÅ„ funkcji wÄ…troby, marskoÅ›ci wÄ…troby, zapalenia wÄ…troby, zaburzeÅ„ dróg żółciowych,
– zapalenia jamy ustnej i dziÄ…seÅ‚,
– obniża poziom cholesterolu,
– normalizuje procesy trawienia,
– wzmacnia i uelastycznia naczynia wÅ‚osowate,
– polepsza wzrok,
– wzmacnia system odpornoÅ›ciowy

Olej z ogórecznika ****
Stosunek Omega-6 do Omega-3: ?
Zawiera:
Dużo kwasów Omega 3 i Omega 6 (ALA oraz GLA – który zostaje przeksztaÅ‚cony w organizmie w hormonopodobnÄ… substancjÄ™ – prostaglandyny):
Działanie:
– reguluje poziom cholesterolu,
– zmniejsza stany zapalne (np. stawów, skóry),
– odpowiadajÄ… za prawidÅ‚owy stan skóry i wyraźnie poprawia stan skóry atopowej oraz skóry ze skÅ‚onnoÅ›ciÄ… do stanów zapalnych, suchoÅ›ci, Å‚uszczenia czy swÄ™dzenia, 

Olej z wiesiołka ***** (*3)
Stosunek Omega-6 do Omega-3:
Zawiera:
Dużo kwasów Omega 3 i Omega 6 (kwas linolowy (LA – bardzo ważny u psów) i kwas gamma-linolenowy (GLA) + spora dawka witaminy F
Działanie:
– leczniczo i zapobiegawczo w atopowych zmianach skórnych, przy alergiach wziewnych czy pokarmowych
– leczniczo w chorobach stawów (Å‚agodzÄ… bóle reumatyczne) i przeciwdziaÅ‚ajÄ… zapaleniu stawów,
– w przypadku urazów: zÅ‚amaÅ„ i uszkodzeÅ„ wiÄ™zadeÅ‚ (pobudzajÄ… regeneracjÄ™ tkanki chrzÄ™stnej i Å‚Ä…cznej),
– przyÅ›pieszajÄ… gojenie siÄ™ ran,
– stabilizuje poziom cukru we krwi (nawet do leczenia cukrzycy)
– przeciwdziaÅ‚a miażdżycy
– obniża zbyt wysokie ciÅ›nienie
– poprawia funkcjonowanie wÄ…troby w przypadku niedoczynnoÅ›ci
– wzmacnia organizm w stanach wysiÅ‚ku fizycznego (sporty) oraz w pracy psów w trudnych warunkach atmosferycznych (szczególnie kwas gamma-linolenowy)
– odtruwa organizm z toksyn

Olej słonecznikowy, kukurydziany, sezamowy, z pestek winogron ** (nie polecamy)
Stosunek Omega-6 do Omega-3: od 60:1 do 140:1 (!)
Zawiera: bardzo duże ilości kwasów Omega-6 (LA) + śladowe ilości Omega-3 (ALA) + ok. 20% Omega-9 + ok. 13% kw.tł. nasyconych + witamina E 
Działanie:
– uzupeÅ‚nia niedobory tÅ‚uszczu
– ochronna bÅ‚on komórkowych w organizmie psa
– przeciwdziaÅ‚a destrukcyjnym dziaÅ‚aniom wolnych rodników na komórki (naturalny antyutleniacz)
– zapobieganie miażdżycy i chorobom ukÅ‚adu krążenia oraz serca.

Ile podawać?

Zazwyczaj proponowana dzienna dawka profilaktyczna właściwego oleju to 5 ml (czyli ok. 1 łyżeczka do herbaty) na każde 10 kg wagi psa. W przypadkach niedoborów / konkretnego problemu po konsultacji z dietetykiem / wetem dawkę można zwiększyć.

Stosunek kwasów:

Kluczowy jest stosunek kwasów Omega-6 do Omega-3, gdyż zbyt duża ilość Omega-6 „wypycha” Omega-3.
Stosunek Omega-6 do Omega-3 powinien wynosić 5:1 u zdrowych psów do nawet 1:1 lub 1:2 w wypadku psów chorych.
Dlatego pamiętajmy, że:
1) tran i oleje z ryb oraz olej lniany zawierają więcej Omega 3 niż Omega 6 (od 10:1 do 1:1) i zawierają ważne formy Omega 3 DHA, EPA (oprócz oleju lnianego, który zawiera tylko ALA),
2) oleje roślinne zawierają więcej Omega 6 niż Omega 3 i zawierają głównie kwasy Omega 3 w postaci ALA, a niewiele DHA i EPA

Jeżeli więc ktoś zastanawia się nad podawaniem swemu psu kwasów nienasyconych, musi najpierw ustalić, jaka jest przyczyna tej suplementacji, a następnie, które kwasy wybrać i w jakiej ilości je podawać. Na rynku dostępne są już zarówno suplementy kwasów omega-6, jak i omega-3, ale w wypadku wątpliwości warto skonsultować się z lekarzem weterynarii.

ROLA KWASÓW:

Kwasy Omega 3:
– sÄ… niezbÄ™dne do pracy mózgu i serca,
– wspomagajÄ… ukÅ‚ad nerwowy (chroniÄ… przed zaburzeniami emocjonalnymi, depresjÄ…)
– zapobiegajÄ… powstawaniu zakrzepów i zatorów,
– przeciwdziaÅ‚ajÄ… procesom zapalnym,
– zwiÄ™kszajÄ… odporność organizmu (chroniÄ… przed chorobami),
– chroniÄ… przed chorobami nowotworowymi
– pomagajÄ… w leczeniu Å‚agodnego nadciÅ›nienia tÄ™tniczego, astmy oskrzelowej,
– wspomagajÄ… leczenie atopowego zapalenia skóry,

Kwasy Omega 6:
– obniżajÄ… poziom cholesterolu caÅ‚kowitego i zÅ‚ego (LDL) (ale mogÄ… też lekko obniżać poziom cholesterolu dobrego (HDL))
– sÄ… budulcem komórek,
– biorÄ… udziaÅ‚ w produkcji wielu hormonów (w tym neuroprzekaźników, które wpÅ‚ywajÄ… na pracÄ™ centralnego ukÅ‚adu nerwowego, czyli na zachowanie psa),
– kontrolujÄ… ciÅ›nienie krwi, pracÄ™ nerek, serca, ukÅ‚adu trawiennego
– wspomagajÄ… leczenie zaburzeÅ„ hormonalnych,
– wspomagajÄ… leczenie cukrzycy typu 2,
– wspomagajÄ… leczenie chorób skóry i poprawiajÄ… stan skóry i wÅ‚osa

Kwasy Omega 9:
– obniżajÄ… poziom cholesterolu caÅ‚kowitego i zÅ‚ego (LDL) (nie obniżajÄ…c jednoczeÅ›nie dobrego (HDL))
– sÄ… budulcem każdej komórki,
– pomagajÄ… utrzymać serce w dobrej kondycji zdrowiu,
– zachować utrzymać prawidÅ‚owe ciÅ›nienie krwi
– chroniÄ… przed nowotworami

Źródła Omega:

Najlepsze źródła Omega 3:
– EPA (kwas eikozapentaenowy): ryby morskie (sardynki, Å›ledzie, makrele, dorsz, morszczuk, Å‚osoÅ›, itp.), owoce morza, tran oraz tÅ‚uszcz rybi
– DHA (kwas dokozaheksaenowy) – ryby morskie, tran i tÅ‚uszcz rybny, jaja od kur karmionych karmÄ… bogatÄ… w kwasy omega-3 (np. z dodatkiem siemienia lnianego)
– ALA (kwas alfa-linolenowy) – olej lniany, rzepakowy i sojowy, orzechy i oleje orzechowe, zielone warzywa liÅ›ciaste.

Najlepsze źródła Omega 6:
– LA (kwas linolowy): olej rzepakowy, sÅ‚onecznikowy, sojowy, kukurydziany + wyprodukowane z nich margaryny,;
– GLA (kwas gamma-linolenowy): olej z ogórecznika i wiesioÅ‚ka;
– AA (kwas arachidonowy) – tÅ‚uszcz zwierzÄ™cy (drób, chude miÄ™so), żółtka jaj, niektóre oleje rybne;

Najlepsze źródła Omega 9:
– oliwa z oliwek (najlepiej nierafinowana, mÄ™tna, z osadem),
– olej rzepakowy, sojowy, sezamowy,
– orzechy ziemne

UWAGA:
1)
Należy pamiętać, że kwasy Omega 3 z roślin to w większości kwas alfa linolenowy (ALA), co ma znaczenie u psów.
Organizm ludzki potrafi z ALA „stworzyć” EPA i DHA, ale niestety organizm psów (i kotów) nie jest w stanie efektywnie przetworzyć ALA na DHA i EPA i dlatego oleje roÅ›linne nie sÄ… peÅ‚nym źródÅ‚em kwasów Omega 3 i należy suplementować dietÄ™ olejami rybimi, które zawierajÄ… aktywne formy DHA i EPA.
2)
Suplementowanie kwasów tłuszczowych Omega może osłabiać działanie niektórych leków, np. antyhistaminowych, kortykosteroidów (*12).
3)
Oleje roślinne i z ryb to nie tylko źródło kwasów Omega, ale także tłuszczu, czyli źródła energii dla organizmu. Tłuszcze działają także korzystnie pod względem biologicznym: są nośnikami witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, a to jest niezbędne dla wszystkich procesów organizmu. Jednak może przyczyniać się do otyłości, dlatego zapotrzebowanie na tłuszcz zależy od wieku, rasy, trybu życia, warunków bytowych.

***************************************************************************

Poczytaj także źródła, z których zaczerpnięto informacje:
1) Artykuł dr K. Becker: https://healthypets.mercola.com/sites/healthypets/archive/2016/06/10/dog-diet-healthy-oils.aspx
2) Artykuł lek. weterynarii Katarzyny Gryglewskiej: https://mokrenosy.pl/olej-rzepakowy-diecie-psow/
3) Artykuł psy.pl: https://www.psy.pl/olej-lniany-dla-psa-rybny-z-wiesiolka/
4) Artykuł psy.pl: https://www.psy.pl/czym-mozesz-podzielic-sie-psem/
5) Artykuł dr K. Becker: https://petfoodfacts.mercola.com/others/coconut-oil.html
6) Artykuł Pet Medicine: https://www.petmd.com/dog/nutrition/coconut-oil-dogs-understanding-benefits-and-risks
7) https://www.dogsnaturallymagazine.com/omega-3-for-dogs-the-ultimate-guide/
8) https://www.pokochajolejrzepakowy.eu/gdzie-szukac-kwasow-omega-3-i-omega-6-czyli-optymalny-sklad-oleju-rzepakowego/
9) Artykuł dr Jennifer Coates https://www.petmd.com/blogs/nutritionnuggets/dr-coates/2014/august/using-omega-3-fatty-acids-effectively-and-safely-31972
10) ArtykuÅ‚ pt. „Potential Adverse Effects of Omega‐3 Fatty Acids in Dogs and Cats”: https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/jvim.12033
11) Artykuł na: https://www.researchgate.net/publication/327309233_Effect_of_Supplementation_With_Omega-3_Fatty_Acids_Magnesium_and_Zinc_on_Canine_Behavioral_Disorders_Results_of_a_Pilot_Study
12) Artykuł prof. wet. Randy Kidd (DVM, PhD, Holistic Veterinarian): https://www.petmd.com/dog/care/fatty-acids-pet-skin-and-haircoat-health